Het project Health Equity through Education and Artificial Intelligence (HEQED AI) richt zich op het versterken van digitale en AI-competenties in het hoger onderwijs om gelijke kansen op gezondheid en welzijn te bevorderen. Door onderzoek, experimenten en co-creatie ontwikkelen partners innovatieve leermiddelen en pedagogische aanpakken. Het project bouwt voort op eerdere HEQED-resultaten en verkent hoe (generatieve) AI kan bijdragen aan bewustwording en het verkleinen van welzijn- gezondheidsverschillen via onderwijs.
Wat staat centraal?
In HEQED AI staat de vraag centraal hoe AI in het hoger onderwijs kan worden gebruikt met aandacht voor health equity: gelijke kansen op gezondheid en welzijn. AI kan nieuwe mogelijkheden bieden voor leren, onderwijs en beroepspraktijk, maar ook bestaande ongelijkheden versterken. Daarom onderzoekt het project niet alleen kansen van AI, maar ook risico’s en ethische vraagstukken rond bijvoorbeeld toegankelijkheid, inclusie, verantwoordelijkheid en duurzaamheid.
Studenten, docenten en professionals leren deze vraagstukken kritisch te onderzoeken en te vertalen naar verantwoord handelen in onderwijs en beroepspraktijk.
AI bekeken door vijf HEQED-lenzen
De manier waarop technologie wordt ontwikkeld, aangeboden en gebruikt kan invloed hebben op bestaande verschillen in gezondheid en welzijn. Daarom kijkt HEQED AI niet alleen naar wat met AI mogelijk is, maar ook naar de sociale, ethische en maatschappelijke gevolgen ervan.
Daarbij gebruiken de partners vijf zogenoemde HEQED-lenzen, die zijn ontwikkeld binnen het eerdere HEQED-project: social justice, human rights, planetary wellbeing, participation en ontological security. Deze perspectieven helpen studenten, docenten en onderzoekers om vraagstukken rond AI en kansengelijkheid vanuit verschillende waarden te bekijken. In HEQED AI wordt ook onderzocht of deze lenzen voor de context van AI verder moeten worden aangevuld of aangescherpt.
De lenzen helpen om verder te kijken dan de vraag of een AI-toepassing technisch werkt. Wie heeft bijvoorbeeld toegang tot een toepassing en wie niet? Welke groepen en perspectieven zijn vertegenwoordigd? Welke rechten en verantwoordelijkheden spelen een rol? En wat betekent het gebruik van AI voor mens, samenleving en planeet? Vanuit de lens planetary wellbeing is er bijvoorbeeld expliciet aandacht voor de ecologische impact van AI.
Doelstellingen
Het project HEQED AI heeft de volgende doelstellingen:
- Inzicht te krijgen in de rol van AI en AI-geletterdheid in het hoger onderwijs en de impact daarvan op leren en lesgeven.
- Het versterken van de AI-competenties van docenten en studenten, met name binnen het domein van welzijn- en gezondheidsbevordering.
- Op basis van onderzoek en praktijkervaringen leermiddelen en tools ontwikkelen die helpen om kansen(on)gelijkheid te herkennen en aan te pakken.
- Het vergroten van het bewustzijn rondom de impact van AI op health equity en planetary wellbeing, en aan het breed delen van kennis en resultaten via een open online platform.
Activiteiten
Binnen HEQED AI wordt in verschillende werkpakketten gewerkt aan onderzoek, experimenteren en ontwikkelen. De belangrijkste activiteiten zijn:
- Onderzoek naar AI-beleid en AI-geletterdheid binnen het hoger onderwijs en de betekenis hiervan voor onderwijspraktijken
- Experimenteren binnen leergemeenschappen – onder andere in de iXperium-omgevingen – waarbij studenten, docenten en onderzoekers met AI werken aan casuïstiek rondom kansengelijkheid
- Co-design van tools, tutorials en richtlijnen op basis van ervaringen uit de experimenten
- Delen en verspreiden van inzichten en producten via workshops, internationale bijeenkomsten, publicaties en het HEQED online platform
Samenwerkingsparnters
HEQED AI wordt uitgevoerd in een breed consortium van (internationale en nationale) onderwijs- en kennispartners:
- Universiteit van Zaragoza (Spanje) – penvoerder
- Arcada University of Applied Sciences (Finland)
- Western Norway University of Applied Sciences (Noorwegen)
- HAN University of Applied Sciences (Nederland), met betrokkenheid van de academies Sport en Bewegen, Gezondheid & Vitaliteit, Educatie en IT & Media
Deze multidisciplinaire samenwerking zorgt voor een brede benadering van het vraagstuk, waarin onderwijs, onderzoek en beroepspraktijk nauw met elkaar verbonden zijn.
Betrokken iXperium-experts
Vanuit iXperium zijn experts betrokken vanuit iXperium Health en iXperium Leren met ict. Daarnaast dragen verschillende lectoraten bij, waaronder Toegepaste Data Science en AI, Leren met ICT en Technologie voor Zorg. Zij brengen hun expertise in op het gebied van digitale innovatie, AI, didactiek en gezondheidsbevordering, en spelen een belangrijke rol in het begeleiden van experimenten en het ontwikkelen en toepassen van nieuwe kennis in de onderwijspraktijk.
