In onze snel digitaliserende samenleving zijn digitale vaardigheden essentieel om volwaardig te kunnen deelnemen aan leren, leven en werken. Het onderwijs speelt een cruciale rol in het voorbereiden van leerlingen en studenten op die toekomst.
Digitale geletterdheid
Digitale geletterdheid omvat de kennis, vaardigheden en attitudes die nodig zijn om bewust, kritisch en creatief met digitale technologieën om te gaan. Het gaat hierbij niet alleen om het bedienen van apparaten of het gebruik van apps, maar ook om het begrijpen van de rol van technologie in leren, leven en werken — en om het eigen digitaal handelen verantwoorden.
Bij digitale geletterdheid horen bijvoorbeeld informatievaardigheden (het vinden, beoordelen en gebruiken van digitale informatie), mediawijsheid (het bewust omgaan met digitale media en sociale kanalen) iXperium, ict-basisvaardigheden (vaardigheid in het gebruik van digitale tools en diensten) iXperium en computational thinking (het kunnen analyseren van problemen, het herkennen van patronen en het systematisch inzetten van digitale technologie).
Het belang van digitale geletterdheid
Digitale geletterdheid heeft een brede impact op het onderwijs. Ze draagt bij aan kritisch denken, probleemoplossend vermogen en het bewust omgaan met informatie en technologie. Leerlingen en studenten leren niet alleen digitale middelen gebruiken, maar ook begrijpen, bevragen en creatief inzetten. Voor docenten biedt digitale geletterdheid kansen om het leren te verdiepen en lesgeven beter af te stemmen op de behoeften van leerlingen.
Tegelijkertijd staan onderwijsinstellingen voor nieuwe vragen:
- Welke digitale competenties zijn essentieel voor leerlingen en onderwijsprofessionals?
- Hoe veranker je digitale geletterdheid structureel in het curriculum?
- Hoe bouw je een doorgaande leerlijn op, van primair tot hoger onderwijs?
- En hoe meet en volg je de ontwikkeling van digitale vaardigheden op leerling- en teamniveau?
Samen met scholen, opleidingen en partners onderzoekt iXperium deze vraagstukken. De opgedane inzichten vertalen we naar praktische instrumenten, professionaliseringstrajecten en onderzoeksresultaten die scholen helpen digitale geletterdheid duurzaam te versterken — in beleid, in de klas en in het curriculum.
Digitale geletterdheid in het onderwijs
Digitale geletterdheid heeft een brede impact op het onderwijs. Het draagt bij aan de ontwikkeling van kritisch denken en probleemoplossend vermogen, vergroot de toegang tot informatie en leermiddelen en ondersteunt docenten bij het effectief inzetten van technologie in de klas.
Veel onderwijsorganisaties hebben vragen als:
- Welke digitale competenties zijn nodig voor leerlingen en professionals?
- Hoe kan digitale geletterdheid structureel in het curriculum worden verankerd?
- Hoe kan een doorgaande leerlijn worden gerealiseerd?
- Hoe kan de ontwikkeling van digitale vaardigheden worden gemeten en gevolgd?
Door samen te werken met scholen en partners onderzoekt iXperium deze vraagstukken en worden inzichten vertaald naar praktische toepassingen in de onderwijspraktijk.
Digitale geletterdheid van docenten
Digitale geletterdheid van leerlingen begint bij digitaal vaardige en zelfbewuste docenten. Daarom is digitale geletterdheid van docenten ook één van de hoofdthema’s binnen het professionaliseringsaanbod Powered by iXperium.
Binnen dit aanbod ontwikkelen docenten hun digitale kennis, vaardigheden en didactische competenties om ict effectief en verantwoord in te zetten. Het aanbod bestaat uit trajecten, trainingen en werkvormen die aansluiten bij de praktijk — van basisvaardigheden tot verdieping in thema’s zoals AI en mediawijsheid.
Bekijk het professionaliseringsaanbod Digitale geletterdheid van docenten Meer over Powered by iXperiumInstrumenten voor digitale geletterdheid
iXperium ondersteunt onderwijsinstellingen bij het ontwikkelen en versterken van digitale competenties, met behulp van wetenschappelijk onderbouwde kaders en instrumenten. Deze vormen samen een samenhangende aanpak voor het versterken van digitale geletterdheid:
In samenwerking met partners uit onderwijs, onderzoek en werkveld ontwikkelt iXperium evidence-informed oplossingen:
Competentieprofielen
Gevalideerde kaders die beschrijven welke digitale competenties nodig zijn voor leerlingen, studenten en onderwijsprofessionals.
Monitoring en zelfscan
Tools om de ontwikkeling van digitale vaardigheden in beeld te brengen en te volgen.
Professionalisering
Praktijkgerichte training en ondersteuning voor teams en organisaties.
Bekijk het professionaliseringsaanbod
Onderzoek en ontwikkeling
In iXperiumdesignteams werken we aan concrete oplossingen voor de praktijk.
Lees meer over onze designteamsProjecten en publicaties
Het thema digitale geletterdheid is een van de speerpunten in ons praktijkgericht onderzoek. In verschillende projecten werken we samen met partners aan evidence-informed oplossingen, waarbij onderwijs, onderzoek en werkveld samenkomen. De opgedane kennis en inzichten delen we actief via praktijkgerichte en wetenschappelijke publicaties.
Projecten rond digitale geletterdheid
In verschillende projecten werken we samen met partners aan het versterken van digitale geletterdheid:
- Doorbraakproject Digitale Geletterdheid PO
- Nijmeegse Beweging Digitale Geletterdheid
- Monitor Leren en lesgeven met ict
Publicaties over digitale geletterdheid
We delen onze inzichten via praktijkgerichte en wetenschappelijke publicaties:
- Referentiemodel digitale geletterdheid
- Zelfscan digitale geletterdheid studenten HAN – Onderbouwing van het instrument
- Zelfscan digitale geletterdheid studenten mbo – Onderbouwing van het instrument
- Development and validation of a test for measuring primary school students’ effective use of ICT: The ECC-ICT test
- Digital Skills Check HAN-studenten 2024
Meer informatie
Heb je vragen over digitale geletterdheid of wil je ook werken aan digitale geletterdheid in jouw organisatie? Neem contact op.
