Veel inspiratie en inzichten in kennisdeelsessie onderzoekswerkplaats

Woensdag 9 juni was de vijfde kennisdeelsessie van de Onderzoekswerkplaats gepersonaliseerd leren met ict in het primair onderwijs. Na een welkomstwoord van bestuurder Anje-Margreet Woltjer, lid van de stuurgroep van de onderzoekswerkplaats en een korte intro van associate lector Anne-Marieke van Loon gingen de deelnemers met elkaar in gesprek.

In de eerste ronde hadden de deelnemers de keuze uit drie workshops

Hoe breng je gepersonaliseerd leren met ict in praktijk?

Associate lector Anne-Marieke van Loon en onderzoekers Rianne Kooi en Irma van der Neut presenteerden het onderzoek naar de huidige situatie op de scholen uit de onderzoekswerkplaats en hun ambities. In een powtoon-film kregen de deelnemers terugkoppeling over de belangrijkste resultaten en bevindingen uit het onderzoek. In de workshop gingen de deelnemers zelf dieper in op de vormgeving en organisatie van gepersonaliseerd leren met ict.

De deelnemers kregen de vraag om de belangrijkste veranderingen die een school doorvoert in de organisatie om zelfregie en differentiatie mogelijk te maken te beschrijven en dit te relateren aan de factoren die hierin een rol spelen. In het gesprek dat hierover werd gevoerd gingen de deelnemers dieper in op de invulling en keuzes ten aanzien van de aanschaf van leermiddelen, ict-toepassingen, gebruik van het schoolgebouw en de professionele ontwikkeling van leraren. Hieruit bleek dat gepersonaliseerd leren vraagt om een ander gebruik van de methode, dat er genoeg devices moeten zijn om te kunnen differentiëren en dat een andere indeling van het schoolgebouw helpend is om in kleine groepjes te kunnen werken. Uit het gesprek kwam ook dat de leraar de leerling moet ondersteunen in het zicht krijgen op zijn eigen ontwikkeling. Dit vraagt andere vaardigheden van een leraar en hiervoor is professionalisering nodig. In de sessie kwam ook naar boven dat de ontwikkeling van een visie op gepersonaliseerd leren met ict nodig is en dat ook studenten hierop moeten worden voorbereid.

Actieve opstelling van de kinderen en ouders bij Kindcentrum Wittering.nl

Marianne Rongen van Wittering.nl & Campus aan De Lanen, gaf een levendige presentatie over Kindcentrum Wittering.nl. Het leren is hier anders georganiseerd. De school biedt veel verschillende leerbronnen en vraagt een actieve opstelling van de kinderen en ouders. De kinderen kunnen vaak zelf kiezen wat ze doen om hun doel te bereiken, hoe ze het doen, met wie ze willen leren en hoe lang ze erover doen. In Wittering.nl gaan de kinderen zelf op zoek naar antwoorden op vragen die zij belangrijk vinden. Daardoor ontwikkelen zij zich via een ander pad, in eigen tempo en ‘leren zij het leven’!

Marianne vertelde dat ze uitgaan van talenten van leerlingen, maar ook van talenten van leraren. De school werkt in units en werkt met een curriculum vanuit kernconcepten. Binnen de school zijn verschillende functieruimtes. Zowel leerlingen als leraren weten heel goed wat ze waar kunnen doen. Iedereen werkt in units. Aan het eind van de dag maakt de leraar die in de unit werkt een verslag wat weer de briefing is voor de leraar die daar de volgende dag start.

Leerlingen werken op deze school vanuit hun eigen vraag. Niet alleen op school maar ook in de kennisdeelsessie blijkt hoe lastig het is om een vraag te stellen. Hoe pakt Marianne dat dan aan met haar leerlingen? “Je moet het er over hebben. Wat is een goeie vraag, wat is een open vraag? De kernconcepten zijn leidend, die staan vijf weken in de picture. Er zijn ook kernconcepten die altijd in beeld zijn. Hierbinnen is er aanbod van onderwijs voor de leerlingen. Als leraar ben je zelf ook een rolmodel, je kunt bij de leerlingen doorvragen en vooral ook zelf het voorbeeld geven. Je oefent het met elkaar. Leraren doen dat samen, geven feedback en feedforward.”

De workshop maakte veel los en gaf veel inspiratie en input voor vervolggesprekken.

Onderwijs op maat bij OBS De Wijzer

De derde workshop werd geleid door Ivonne Reijers, Marloes van den Berg en Lotte Verbraak van OBS De Wijzer. Openbare basisschool De Wijzer werkt met unitonderwijs waarbij ruimte wordt gegeven aan onderwijs op maat. Hierbij zetten ze ict in en gebruiken ze Mijnrapportfolio om de ontwikkeling van leerlingen in beeld te brengen. De leerlingen hebben hierbij een actieve rol.

iXperium designteams en hun onderzoek

In de tweede ronde presenteerde een aantal iXperium Designteams van de onderzoekswerkplaats hun onderzoek. Vervolgens gingen de deelnemers naar aanleiding van vragen van de teams in verschillende werkvormen met elkaar in gesprek.

Bijvoorbeeld bij de presentatie van de Willibrordusschool Groenlo over computational Thinking ging het gesprek ook over wat is nu eigenlijk de definitie van computational thinking? Hoe introduceer je het in je school en hoe betrek je het team erbij? Met behulp van een jamboard gaven de deelnemers input. Een van de uitkomsten van het gesprek was dat computational thinking vooral een mentaal proces is. Het is een mentale bezigheid die je wilt meegeven aan leerlingen. Dit kun je op vele manieren oefenen, zowel digitaal of fysiek. Waarbij het goed is dat leerlingen ook leren hoe je programmeert, als oefening en als manier van denken.

De andere presentaties gingen in op het leerdoelenboekjes bij taal van Basisschool Klein Heyendaal, over vraaggestuurd en onderzoekend leren bij wereldoriëntatie op Basisschool de Mariënborn en over een digitaal portfolio voor metacognitie en executieve vaardigheden bij Basisschool de Regenboog.

We sloten de kennisdeelsessie af met een gezellige virtuele borrel. Uiteraard hopen we dat we elkaar bij een volgende kennisdeelsessie weer eens in de fysieke ruimte mogen ontmoeten.

Wil je meer weten over de resultaten van de onderzoekswerkplaats gepersonaliseerd leren met ict in het primair onderwijs kijk dan op de pagina over de onderzoekswerplaats. Lees ook de publicatie van de onderzoekswerkplaats die afgelopen maand is verschenen.